شما می دانید هر روز باید نخ دندان بکشید ولی آیا می دانید که به درستی این کار را انجام می دهید یا خیر؟ تکنیک ساده ای وجود دارد که بدون دانستن آن حتی اگر هر روز نخ دندان بکشید باز هم 80 تا 90 درصد باکتری ها در دهانتان باقی می مانند.

درست نخ دندان کشیدن! میدانم میدانم. هرکسی دلش می خواهد هر چه سریع تر نخ دندانش را بکشد و از دستش راحت شود، ولی اگر قرار است به هر حال هر روز نخ دندان بکشید چرا مطمئن نشوید که تکنیک درستی را استفاده می کنید؟ رایج ترین اشتباهی که مردم انجام می دهند این است که وقتی نخ دندان را از بین دندان هایشان عبور دادند تصور می کنند که کار همین جا تمام می شود. به این معنی که نخ دندان را بین دندان ها برده و بعد مستقیم بالا می کشند.

روش صحیح نخ دندان کشیدن

  • زمان بیشتری را برای فاصله ی بین دندان ها صرف کنید.
  • نخ را دور دندان پیچانده به طوری که دندان را به شکل نیم دایره در بر بگیرد.
  • نخ را زیر خط لثه ببرید، آن جا محلی ست که مسواک نمی تواند آن را تمیز کند. اگر(بدون آسیب زدن به لثه) نخ را زیر خط لثه نبرید، پس کارتان را به درستی انجام نمی دهید و 80 تا 90 درصد باکتری هایی که بیماری لثه یا بیماری های ارگان های بدن مانند بیماری قلبی ایجاد می کنند را پاکسازی نمی کنید.

در هر مراجعه به دنداپزشک از او بخواهید نحوه ی نخ دندان کشیدن را به شما نشان دهد

هر بار پیش دندانپزشک یا بهداشتکار دهان می روید از او بخواهید به طور عملی به شما روش صحیح نخ دندان کشیدن را نیز آموزش دهد. مشاهده ی آن می تواند کمک کند که بعدا خودتان این کار را بهتر انجام دهید.

روش صحیح نخ دندان کشیدن

این توضیحات، ابهامات روش درست نخ دندان کشیدن را برطرف می کند. ممکن است دفعات اول که با این تکنیک شروع به نخ دندان کشیدن می کنید متوجه مقداری خونریزی از لثه شوید ولی نگران نباشید- اگر تا به حال به این روش نخ دندان نکشیده اید، این خونریزی به دلیل التهاب و تورم در لثه شماست.

اگر نخ دندانتان اذیتتان می کند چه کار هایی می توانید بکنید؟

  • نخ با کیفیت خوب تهیه کنید که رشته رشته نشود.
  • طعم هایی را انتخاب کنید که از آن ها خوشتان می آید و مشتاق استفاده از آن ها هستید مثل دارچین، عصاره چای و حتی آدامس بادکنکی.
  • خودتان را متعهد کنید که هر روز یک دندان را نخ بکشید. بله یک دندان! تا ذهنتان را فریب بدهید و این را به یک عادت در خود تبدیل کنید. بعدا در این مقاله بیشتر به این موضوع می پردازیم.
  • از نخ های با روکش مومی استفاده کنید. این نخ ها راحت تر بین دندان ها حرکت کرده و گیر نمی کنند.
  • از یک گیره ی نخ دندان (Flossing stick) استفاده کنید. من خودم از Reach Flosser استفاده می کنم چون دسته ی بلندی شبیه مسواک دارد که استفاده از آن را راحت تر می کند. در این مورد بیشتر توضیح خواهیم داد.

من اصلا نخ دندان کشیدن را نمی توانم تحمل کنم. چه جایگزین هایی دارم؟

من از نخ دندان کشیدن خوشم نمی آید. می دانم که باید آن را انجام دهم ولی با این حال تحملش را ندارم. به جای آن چه کار هایی می توانم انجام دهم؟

اجازه دهید من اولین دندانپزشکی باشم که این را به شما بگویم، من شما را برای استفاده نکردن از نخ دندان سرزنش نمی کنم. تقصیر شما نیست. نخ دندان کشیدن حتی وقتی دندانپزشکتان شما را در مورد انجام آن دچار عذاب وجدان می کند سخت تر هم می شود. اگر عذاب وجدان دادن نتیجه می داد شما تا به حال شروع به نخ دندان کشیدن کرده بودید. دیگر شما اهمیت نخ دندان کشیدن را می دانید پس چرا آن را ساده نکنیم؟

هیچ کدام از این موارد به نظرتان آشنا نمی آید؟

  • انگشتان شما بعد از آن همه پیچیدن نخ به دور دندان هایتان خشک شوند.
  • چالش اینکه بفهمیم به چه میزان نخ دندان نیاز داریم.
  • در حالیکه انگشتانتان را داخل دهانتان می برید به این فکر کنید که آخرین چیزی که لمس کرده بودید چه بوده یا اینکه خوب دستانتان را شسته بودید یا نه.

با صرف کمی هزینه می توانید از داروخانه یا به طور آنلاین یک گیره ی نخ دندان (flossing stick) تهیه کنید. گیره ی نخ دندان شبیه به یک مسواک ساخته شده که سر آن یک نخ دندان آماده برای استفاده وجود دارد.

این گیره ها واقعا عالی اند و من خودم هم از آن ها استفاده می کنم. آن ها نخ دندان کشیدن را به یک عمل که تنها با یک دست می تواند انجام شود، تبدیل می کنند و برای کسانی که چندین کار را با هم انجام می دهند بسیار مفید هستند. می توانید همانطور که سر گوشیتان هستید با دست دیگر نخ دندان بکشید، مثلا موقع چت کردن نخ دندان بکشید.

یک گیره ی نخ دندان وسیله ایست که به خوبی می تواند شما را از کسی که حوصله ی نخ دندان کشیدن ندارد به کسی که عادت به نخ کشیدن دارد تبدیل کند، که این موضوع خود می تواند بر پیشگیری از بیماری ها و افزایش طول عمر در طولانی مدت دلالت داشته باشد.

گیره های نخ دندان برای چه کسانی مناسب هستند؟

  • اگر عادت به انجام چند کار به طور همزمان با هم دارید: اگر می خواهید نخ دندان کشیدن برایتان به عادت تبدیل شود، گیره ی نخ دندان انتخاب خوبی است چرا که با یک دست انجام می شود و می توانید همزمان با آن کار های دیگر را انجام دهید. مثل مسواک زدن و کار کردن با تلفن. برای نخ دندان کشیدن با گیره به آینه نیازی ندارید بنابراین می توانید اگر بخواهید مثلا روبروی تلویزیون آن را انجام دهید.
  • اگر زمان زیادی ندارید: استفاده از گیره ی نخ دندان فرآیند بسیار سریع تری است. از اول تا آخر می توانم بگویم تقریبا 60 درصد سریع تر انجام می شود.
  • اگر نخ دندان انگشتانتان را اذیت می کند: هرگز نیازی نیست دستتان داخل دهانتان رود یا نخ دور انگشتانتان پیچیده شود. دیگر انگشتانتان کم خون و خشک نمی شود.
  • اگر نخ دندان کشیدن برایتان آزار دهنده است: دیگر مجبور نیستید درگیر این شوید که نخ دندان دور انگشتتان بپیچید و یا حدس بزنید به چه میزان نخ دندان نیاز دارید.
  • اگر شما پدر یا مادر هستید: گیره می تواند نخ دندان کشیدن برای کودکتان را بسیار راحت تر کند. مخصوصا اگر کودکتان به مراقبت های ویژه ای نیاز دارد این وسیله مثل موهبتی از طرف خداست!
  • اگر حیوان خانگی (سگ) دارید: نخ دندان کشیدن برای حیوان خانگی تان می تواند طول عمرشان را افزایش دهد. می دانستید که سگ سانان در دانشکده های دندانپزشکی به عنوان مدلی برای بیماری التهاب لثه به کار می روند؟ دهان ما به همین میزان به آن ها شبیه است و اگر ما به نخ دندان کشیدن نیاز داریم، پس آن ها هم نیاز دارند و گیره ی نخ دندان اینکار را ممکن می کند.
  • اگر نخ دندان کشیدن برایتان از نظر فیزیکی مشکل است: گیره های نخ دندان برای کسانی که از درک پایین تری برخوردارند، افراد پیر و کسانی که به مراقبت ویژه نیاز دارند انتخاب مناسبی است. اگر از هماهنگی عصبی عضلانی لازم برخوردار نیستید یا ناتوانی خاصی دارید و یا فرزندی دارید که احتیاج به مراقبت ویژه دارد این یک راه حل عالی است.
  • اگر نخ دندان کشیدن برایتان دردناک است: با نخ دندان معمولی ممکن است گاهی زیادی پایین رفته و به لثه ها آسیب زده یا آن ها را زخمی کنید. گیره ی نخ دندان کنترل نفوذ بیشتری به شما داده و باعث می شود هنگامی که از بین ناحیه ی اتصال دو دندان عبور می کند، زیاد از حد داخل لثه فرو نرود. از آن جایی که نیروهایی که نخ را به داخل محل اتصال دو دندان میرانند، مستقیما بالای ناحیه ی اتصال هستند، کنترل بیشتری روی آن ها دارید و از حالتی که از راه دور با نخ معمولی نخ دندان می کشید، درد کمتری حس می کنید.
  • اگر بیمار هستید: هنگام فصل شیوع سرما خوردگی، گیره ی نخ دندان بسیار خوب است چرا که مجبور نیستید دست خود را داخل دهان ببرید تا آن را انجام دهید و آلودگی و میکروب ها کمتر وارد دهانتان می شود.
  • اگر در حال مسافرت هستید و نگرانید که بیمار شوید: بیماری داشتم که قصد سفر به آفریقا در منطقه ای را داشت که آب شیر های آب ممکن بود بیماری زا باشد. او با خود گیره ی نخ دندان برد تا مطمئن شود که مجبور نخواهد شد که انگشتانش را داخل دهانش ببرد، و به جای اینکه سر قابل تعویض آن را شستشو دهد هر روز آن را عوض می کرد.
  • اگر دهان کوچکی دارید: گیره ی نخ دندان درست مثل یک مسواک عمل می کند، هیچگاه مجبور نیستید دستتان را داخل دهانتان ببرید.
  • اگر دندان عقل دارید: دسترسی به دندان های انتهای دهان با نخ معمولی سخت است اما گیره ی نخ دندان این موضوع را راحت کرده است.

برای اینکه آن را تبدیل به یک عادت کنید، گیره را مثل مسواک استفاده کنید.

گیره ی نخ دندان می تواند به عنوان یک نقطه ی عطف برای افزایش اعتماد به نفس، سلامتی و استفاده از مزایای دندان ها و لثه های سالم عمل کند.

گیره‌ی نخ دندان

نخ دندان نکشیدن چقدر بد است؟

من سال هاست نخ دندان نکشیده ام و دندان هایم را دارم و دردی هم حس نمی کنم. پس واقعا نخ دندان نکشیدن چقدر بد است؟ دکتر بورهن اینکه از نخ دندان استفاده نکنم چقدر بد است؟ من دو بار در روز مسواک میزنم، لثه هایم خونریزی ندارند و دندان هایم سالم هستند. سال هاست نخ دندان نکشیده ام و دندان هایم نپوسیده اند. واقعا استفاده نکردن از آن بد است؟

بسیاری از مردم نمی دانند نخ دندان کشیدن ضروری است یا نه، به خصوص وقتی غذا هایی که بین دندان ها گیر افتاده اند را نمی توانید ببینید.

قبل از اینکه پاسخ این سوال را بدهیم بگذارید اول این را از شما بپرسم: نظر شما در مورد اینکه تمام اتاقتان به جز زیر تخت را جاروبرقی بکشید چیست؟

در همین حین که شما در حال خواندن این متن هستید، باکتری ها در حال مستقر شدن و تولید مثل بین دندان ها و زیر محل اتصال دندان ها و لثه ی شما هستند. این ها نقاطی هستند که یک مسواک نمی تواند تمیزشان کند. حتی اگر نتوانید مواد باقی مانده ی بین دندان هایتان را ببینید، باکتری ها باز هم آنجا هستند. باکتری ها میکروسکوپی و غیرقابل دیدن با چشم غیر مسلح هستند.

هر روزی که شما نخ دندان نکشید این تجمعات کوچک باکتری بیشتر شده و ایجاد یک پایگاه برای باکتری ها در اطراف ریشه ها، دندان ها و لثه میکند.

بوی بد دهان، بیماری قلبی و افزایش وزن

خب مشکل کمی باکتری چیست؟ مشکل با نحوه ی پاسخ دادن بدن شما به آن است.

بدن شما این تجمع باکتری ها را به عنوان تهاجم شناسایی می کند، بنابراین سرباز هایش را برای مقابله با آن می فرستد. به این کار پاسخ التهابی گفته می شود که کلاژن و فیبر هایی که مسئول نگه داشتن دندان ها در دهانتان هستند را تخریب می کند. وقتی این رشته ها تخریب می شوند، دندان ها لق شده و می افتند.

این پاسخ التهابی به صورت مزمن همچنین با افزایش وزن و بیماری های ارگان ها مانند بیماری قلبی و زوال عقل در ارتباط است. با نکشیدن نخ دندان خودتان را در معرض این بیماری ها قرار می دهید. همچنین نخ دندان نکشیدن یکی از علل اصلی بوی بد دهان است. با این فکر که مسواک زدن به تنهایی کافی است خودتان را الکی راضی نکنید، در بهترین حالت مسواک زدن تنها 50 درصد کار را انجام می دهد.

به قضیه این طور نگاه کنید. وقتی می خواهید یک ردیف نرده را رنگ کنید، می توانید از جلو و عقب آن را رنگ کنید ولی اگر بین نرده ها را رنگ نزنید آن ها را نسبت به پوسیده شدن آسیب پذیر می کنید.

روانشناسی نخ دندان کشیدن و اینکه چطور آن را برای همیشه به یک عادت تبدیل کنید

علت اینکه انقدر به یاد داشتن نخ دندان کشیدن سخت است، پیچیده تر از آن است که شما فکر می کنید. در اینجا چند نکته ی کاربردی بر اساس آخرین تحقیقات علوم شناختی و رفتاری برای اینکه چطور نخ دندان کشیدن را به یک عادت تبدیل کنیم آورده ایم.

چرا انقدر سخت است که به یاد داشته باشید نخ دندان بکشید؟ من ندرتا به بیماری بر میخورم که یادش برود دو بار در روز مسواک بزند ولی حتی حواس جمع ترین افراد بین ما نیز وقتی نوبت دندانپزشکی دارند، نگران و منتظرند که دندانپزشکشان در مورد نخ دندان کشیدن به آن ها تذکر دهد.

نخ دندان کشیدن ممکن است ناخوشایند باشد؛ کسی دوست ندارد حس کند که دارد تمام مچ دستش را در دهانش فرو می برد. اما علت اینکه چرا به نخ دندان کشیدن عادت نمی کنیم پیچیده تر از این هاست و ریشه در روانشناسی دارد.

در اوایل دهه 1900 درست حول و حوش جنگ جهانی اول، بهداشت دهانی آنقدر بد بود که گفته می شد تهدیدی برای امنیت ملی است. چرا؟ دهه 1900 نشان دهنده ی دوره ایست که آمریکایی ها شروع به مصرف شکر، غذا های فراوری شده ی آماده ی مصرف در فرم کراکر ها، نان و چیپس کرده و مردم هم البته که مسواک نمی زدند.

عادات مسواک زدن در آمریکایی ها توسط یک تبلیغ خمیر دندان در این زمان برای همیشه تغییر کرد، تبلیغی که به مردم می گفت "زبان خود را روی دندان هایتان بکشید، یک لایه از مواد را حس می کنید که به آن ها فیلم میگویند. این چیزیست که باعث می شود دندان هایتان تیره رنگ شده و باعث شروع پوسیدگی می شوند. چرا بگذارید دندان هایتان بدرنگ باشد؟ خمیر دندان ما این لایه را از بین می برد."

همانطور که چارلز دوهیگ در کتابش قدرت عادت توضیح می دهد، موفقیت این تبلیغ درتواناییش برای ایجاد اشتیاق در مردم بود؛ چیزی که در بطن همه ی عادت هاست.

دوهیگ ادعا می کند که برای ایجاد یک عادت شما به موارد زیر نیاز دارید:

  • یک نشانه ساده و واضح برای انجام
  • یک پاداش که به طور مشخص تعریف شده

زمانی که مردم مانند توضیحات تبلیغ زبانشان را روی دندان ها می کشند، برایشان یک نشانه ی ساده و راحت می شود که دندان هایشان را مسواک بزنند. پاداش آن؟ برداشته شدن لایه ی تیره رنگ از روی دندان هایشان. سازندگان تبلیغ در مردم اشتیاق برای انجام کاری را ایجاد کرده بودند. اگر آن ها فراموش می کردند مسواک بزنند از آن حس خوشایند تمیزی محروم می شدند.

حال به نخ دندان کشیدن برگردیم. مشکلی که با نخ دندان داریم این است که هیچ خشنودی فوری ای در آن لحظه حس نمی کنیم و پاداش مشخصی وجود ندارد. مردم فکر می کنند این کار فایده ای ندارد.

متاسفانه مغز ما جوری طراحی نشده که عاداتی که نتیجه ی مثبت آن ها در 10یا 20 سال آینده مشخص می شود در آن از قبل ایجاد شده باشد. نخ دندان کشیدن باعث پیشگیری از پوسیدگی، جوان ماندن دندان ها و لبخند با افزایش سن، جلوگیری از ریختن دندان ها، جلوگیری از تحلیل لثه، عدم نیاز به صرف هزینه ی زیاد درمان دندانپزشکی و پیشگیری از درد دندانی می شود، بنابراین سعی کنید مغزتان را گول بزنید که این کار به تلاش خاصی نیاز ندارد و شما به صورت خودکار آن را انجام می دهید.

کشیدن نخ دندان

برای شروع برای خود یک وظیفه ی ساده و واضح مشخص کنید. برای مثال ممکن است تصمیم بگیرید که هر شب قبل از خواب مسواک بزنید، این کار را همراه با یک پاداش مشخص برای خود انجام دهید، مثلا با طعم مورد علاقه‌تان نخ دندان بکشید. برای کودکان زدن یک برچسب در یک تقویم که مخصوص چک کردن نخ دندان کشیدن در دستشویی قرار داده شده یک راه عالی برای تثبیت این عادت است.

برای خود یک نشانه قرار دهید: من به بیمارانم می گویم که یک برگه ی خالی به جایی مانند آینه شان بچسبانند. این یک نشانه است. روی آن چیز هایی مثل "نخ دندان بکش" ننویسید چون خیلی دستوری و تحکم آمیز به نظر می رسد. هر زمان که شما آن برگه را می بینید جایی در اعماق ذهنتان می دانید که یعنی باید نخ دندان بکشید. من خودم برای اینکه این عادت را پیدا کنم از این روش استفاده کردم.

انجام دادن آن را برای خود راحت کنید: در همه جا نخ دندان نگه دارید. نمونه های نخ دندانی که از دندانپزشکتان می گیرید برای اینکار عالی هستند. یکی را در کشوی میزکارتان نگه دارید، در کیف باشگاه، در ماشین، در کیف لپ تاپ و در کیف لوازم آرایش.

از گیره ی نخ دندان استفاده کنید: که اساسا شبیه دسته ی مسواکی است که سر آن نخ دندان وجود دارد و در مورد آن صحبت کردیم.

کمی از فشار را کم کنید: اگر بهداشتکار دهانتان به شما گفت که هر روز نخ دندان بکشید، لازم نیست حتما به آن عمل کنید. این عمل ممکن است در ابتدای امر زیاده روی و انتظار بیش از حد باشد. وقتی تلاش می کنیم به نخ دندان کشیدن عادت کنیم ، به راحتی ممکن است خسته و دلسرد شویم مخصوصا چون نیاز به هماهنگ کردن کار ها دارد.

توصیه ای که من به بیمارانم می کنم این است که هفته ای یکبار نخ دندان بکشند. اتفاقی که می افتد این است که آن ها یکبار نخ دندان می کشند و بعد از چند روز دوباره این میل در آن ها ایجاد می شود که آن را تکرار کنند. وقتی یکبار نخ دندان می کشیم، حس فاصله افتادن بین دندان ها و تحریک لثه ها (تقریبا شبیه ماساژ) را تجربه می کنیم که به همین علت است که تمایل پیدا می کنیم دوباره آن را تکرار کنیم. این می تواند روش بهتری برای اینکه عادت به نخ دندان کشیدن روزانه پیدا کنیم باشد. به نخ دندان کشیدن می توان مثل ضربه زدن به لانه ی مورچه ها نگاه کرد. می توانید هر روز به تپه ی کوچک روی لانه ی آن ها ضربه بزنید و آن را با خاک یکسان کنید ولی بعد مورچه ها (همان باکتری ها) بازمی گردند و دوباره آن را می سازند. وقتی یک هفته قبل از اینکه برای نوبت دندانپزشکی تان مراجعه کنید، شروع به نخ دندان کشیدن می کنید قرار نیست از بیماری لثه، پوسیدگی دندان و تحلیل لثه در شما جلوگیری شود ولی وقتی هر روز نخ بکشید این اتفاقات ممکن می شود.

دکتر مارک بورهن